Site Loader

Bugün 24 Mayıs Bob Dylan‘ın doğum günü. 77. Yaş gününe özel bir Bob Dylan seçkisi hazırladım. İyi ki doğmuş ve iyi ki bu şarkıları yazmış. Geniş vizyonu ve harika şarkı sözü yazarlığıyla bizlere çok şey öğretti.

1-Bob Dylan – It’s Alright Ma I’m Only Bleeding

Album: Bringing It All Back Home/1965
Listeye It’s Alright Ma (I’m Only Bleeding) ile başlıyorum, çünkü bu şarkı belki de insanlık tarihi boyunca sorgulanmış birçok konuya bir cevap mahiyetinde. Etik, politika, felsefe ve başlı başına bir soru işareti olan insan hakkında yazılmış kitapların, makalelerin ya da bu konular hakkında yapılan tartışmaların bir özeti. ‘’Toplum, insanlar, kurumlar, eğitim sistemi nereye gidiyor?’’ ya da ‘’Neden?’’ sorusuna verilen en çarpıcı yanıtlardan birisidir bu şarkı. Ya da şöyle söyleyelim; yanıt vermese dahi ortada olan sıkıntıları o kadar net özetliyor ki, bu bize bir çeşit cevap gibi görünüyor. İleri görüşlü, çağının çok ötesinde bir zekaya sahip olduğunu daha o zamanlarda hissettiriyor Dylan.

2-Bob Dylan – Gotta Serve Somebody

Album: Slow Train Coming/ 1979
Bazen ne olursak, hangi mertebede olursak olalım yine de hepimizin taviz vermesi gerektiğini, düzen gereği kısıtlanmış olduğumuzu bize hatırlatan Dylan parçası. Şarkı da ‘’Yine de birilerine hizmet etmen gerekiyor’’ diye söylenen bölümdeki gereklilik kelimesi, bu durumu boş mu versem ya da sinirlenip üzerine düşünsem mi diye karar veremediğim, beni arafta bırakan can sıkıcı bir nokta. Belki beni bu sorgulamaya soktuğu için en değer verdiğim Dylan şarkılarındandır.

3- Bob Dylan – Subterranean Homesick Blues

Album: Bringing It All Back Home/ 1965
Biraz alaycı biraz ironik bir üslupla yazılan diğer bir Dylan parçası: Subterranean Homesick Blues. Eğlenceli ve hareketli olduğu kadar sorgulatan bir tarafı var. 1965 senesinde piyasaya sürülen albüm Bringing It All Back Home’un en güneşli, en parlak şarkılarından.

4- Bob Dylan – Don’t think twice it’s alright

Album: The Freewheelin’ Bob Dylan/ 1963
1963 senesinde yayınlanan ve Dylan’ın diğer parçalarına oranla daha çok bilinen şarkısı Don’t think twice it’s alright umutsuzluğu kabul eden, onu kucaklayan bir parçadır. Dylan, diğer parçalarında da çok fazla rastlandığı gibi, sıkıntısını özetler, her çerçeveden değerlendirir. Olayları çarpıtmaz, sarsıcı derecede nettir. Bunu yaparken duygusal yoğunluğu elden bırakmaz ve onu derinlemesine analiz eder. Sanırım en önemli özelliklerinden bir tanesi, Dylan’ın kendi içindeki hayal kırıklığından kaçmaması ve onu cesurca taşıması.

5- Bob Dylan – Things Have Changed

Album: Modern Times/2006
2006 yılına gidiyoruz. Seneler, Bob Dylan’ın sorgulama yeteneğini elinden hiçbir zaman alamadı. Bunu ‘’yetenek’’ olarak adlandırıyorum çünkü ne olursa olsun soru sormaya devam etmek göründüğü kadar basit bir şey değil. Dylan hiçbir zaman ‘’Tamam, yapacağım her şeyi yaptım, yazacağım her şeyi yazdım.’’ gibi bir tutum sergileyip, o tuzağa düşmedi. Bu da başarısının temelini oluşturan güçlü bir yön. Başarılı insanların çevresinde-onlar istemese dahi- onlara iltifat eden, yaptıkları işleri hatırlatan bir kitle barınır. Bu da eğer sanatçı yeterince güçlü bir karaktere sahip değilse onun gözünü boyayabilir ve kendini olduğunda daha iyi görmeye başlayabilir. Bu nokta, sorgulamanın sekteye uğradığı ve belki de yavaş yavaş köreleceği yerdir. Kendisini hayranlıkla izlemeye ve doğal olarak kaybetmeye başlar.
Sorgulamaya, yazmaya, üretmeye devam edebilmek mühim bir iştir ve Dylan’da olduğu gibi güçlü karakter gerektirir.
Things Have Changed parçası, diğer albümlere kıyasla çok daha yakın bir zamanda, 2006 senesinde, yayınlandı. Ve Bob Dylan bize unutulmaz bir şarkı ve bir mesaj bıraktı:
‘’Hala yazıyorum, üretiyorum, sorguluyorum.’’

6- Bob Dylan – The Times They Are A’changin’

Album: The Times They Are A’Changin’/ 1964
1964 senesine gidiyoruz şimdi. Harika bir albüm olan The Times They Are A’Changing ve aynı adı taşıyan şarkıyı mutlaka dinlemelisiniz. Adından da anlaşıldığı üzere bir değişimi/dönüşümü anlattığı bu şarkıyı ilk önerdiğim It’s Alright Ma I’m Only Bleeding’e benzetiyorum. Bunu şarkı sözüyle açıklamam gerekirse, The Times They Are A’Changing parçasında:
‘’Come mothers and fathers throughout the land/ And don’t criticize what you can’t understand* ‘’dediği yerde toplumun genel bakış açısına, ahlaki değerlerine değiniyor ve şarkın sözü yazarlığı açısından ilk önerdiğim parçayla benzer bir yerde konumlanıyor.
Tüm değerler değişiyor, dönüşüyor ve insanoğlu hala bunu kabullenmekte sıkıntı çekiyor.
*Anlayamadığınız şeyleri yargılamayın.

7- Bob Dylan -emotionally yours

Album: Empire Burlesque/ 1985
Duygusal, derdini kısa ve öz anlatan Bob Dylan parçası: Emotionally Yours.
Beklenti, özlem, istek ve bunların birbirine karışması… Diğer şarkılara kıyasla daha basit bir altyapı ve şarkı sözü yazarlığıya olmasına rağmen, kulak kabartılması gerekiyor.

8- Bob Dylan- Tangled Up In Blue

Album: Blood On The Tracks/ 1975
Bob Dylan, çoğu zaman izlenimlerden yola çıkarak sözlerini yazsa da bu şarkıda o izlenimleri hikayeye dönüştürerek anlatıyor. Olayları, hisleri ve çıkarımları bazen bir kurgu içerisine yerleştirerek anlatmak; onları oldukları gibi anlatmaktan daha çarpıcı olabiliyor. 1975 senesine ait bu kaydı dinleyip, özellikle sözlerine de bakmanızı öneriyorum.

9-Bob Dylan- Idiot Wind

Album: Blood On The Tracks/1975
Belki de çok bilinmeyen, biraz kayıp bir Dylan şarkısı: Idiot Wind. Hem özel hayatında hem de sürekli medya tarafından bir oyuna alet edildiği sosyal hayatında yapmış olduğu sorgulamalara kulak veriyoruz bu parçada. Değişim teması, diğer şarkılarda olduğu gibi burada da mevcut. Ama daha çok yoğun bir hayal kırıklığı var. İnsanlarla ya da değer atfedilen herhangi bir şeyle bağ kurmaya çalışırken her şeyin elimizden nasıl kayabildiğini, her şeyin bir anda nasıl değişebildiğini ifade diyor. Temas kurmak isteyen, ama bunu istediği şekilde başaramayan ve ona her yaklaştığında yine bir değişimle karşılaşan bir Dylan portresi var. Bu her ne kadar Dylan’ın yazdığı bir şarkı olsa da, aslında o portrede bizler de varız. Bizi, bize anlatıyor.

10- Bob Dylan- blowing in the wind

Album: The Freewheelin’ Bob Dylan/1963
Kim olduğunu, nerede bulunduğunu, yaptığın şeyleri niçin yaptığını vb. birçok şeyi yalın bir şekilde sorgulayan Bob Dylan parçası. Aslında cevabını bulamadığımız ya da sürekli sorgulama halinde olduğumuz için cevapların da haliyle değiştiği bir döngü. Bir anafor belki de, içine durmadan girip çıktığımız. İnsan olmak, bunu anlamlandırabilmek, çıkarım yapabilmek ve bu yolun devam etmesi… Bize çoğu zaman düz görünen ama döngüsel olan o yol…
İyi ki doğdun Bob Dylan.
Esin Nisan YILDIRIM

MozartCultures

Bir cevap yazın

Bizi Takip Edin

Araç çubuğuna atla