GÖRÜLEN FIRSAT EŞİTLİĞİ İLKESİ

Bir toplumsal sistemde hak ettiği yerlere gelemeyenlerin boyun eğmelerini sağlayan kurumlara gereksinim duyulur. Üstün etik içerdiği düşünülen gelenekler, hukuk sistemi, inanç kurumları ve eğitim kurumları bu gereksinimi karşılar.
Toplumda istediği yerleri edinemeyenlerin, toplumda konumlarını sorgulama tehlikesini gidermek için de fırsat eşitliği ilkesi kullanılır. Bu ilke eğitimde çok işe yarar gözükse bile öğrencilerin başlangıç konumları göze alındığında unuttuğumuz ayrıntılar vardır;
Doktorun çocuğu ve çobanın çocuğu bu ilke ile çalışırlarsa ülkedeki en üst makama gelme hakkına sahiplerdir ancak doktorun çocuğu ve çobanın çocuğu aynı imkânlara sahip başlayıp, aynı imkânlara sahip mi ilerlemektedir?
Kız ve erkek çocuklarının arasındaki fırsat eşitsizliği zamanla ne kadar azalmış olsa da UNESCO raporuna göre ilkokul seviyesinde cinsiyetler arası fırsat eşitliği ortalaması %66 iken lise seviyesinde cinsiyetler arası fırsat eşitliği %25 şeklinde ifade ediliyor. Bu da eğitimde cinsiyetler arası fırsat eşitliğinin çok düşük olduğunu açıkça ortaya koymaktadır.
Okula gidip mezun olamayanların sayısı da raporda düşündüğümüzden fazla olmasının nedeninin ekonomik durum olduğu belirtilmiş. Dünyada ilkokul seviyesindeki çocukların %83, lise seviyesindeki gençlerin %69 u mezun olabiliyor. Bu oranların gelişmiş medeniyet seviyesi için ne kadar düşük olduğu ortadayken ekonomik sorunların çocukların eğitimine hala engel olabiliyor olması da devletlerin ekonomik planda eğitime ayırdıkları bütçe yetersizliğinden kaynaklanmaktadır ve eğitimin insanı gelişimden ziyade ekonomiye hizmet edecek donanımlı bireyler yetiştirmeye odaklanması sonucunda eşitsizlik, sosyo-ekonomik duruma göre daha da artmakta olup her ne kadar uluslararası raporlarda eğitim eşitsizliğin giderilip öğrenciler arasındaki farkın kapatılması yönünde tavsiyeler barındırsa bile ülkelerin eğitim reformlarında özelleştirmeye gitmeleri sosyo-ekonomik düzeyi orta altında kalan aileleri ve çocuklarını eğitimden mahrum bırakmaktadır. (Çok uzun cümle)
Okuyabileceğiniz en anlamsız veriyi sona sakladım; dünyada 6-17 yaş arası çocuklardan 260 milyonun üzerinde çocuk eğitim görmemiş. Şimdi dönüp bakınca fırsat eşitliğinden söz edebilir miyiz?
Sistemin zaferi hepimizin üst noktaya çalışırsak ulaşacağımıza bizleri odaklayıp, başlangıç noktaları arasındaki eşitsizliği ve hiç başlayamayanların seslerini duymamamızı sağlamasıdır.
BÜŞRA TAŞ
Kaynakça
Arffman, I. (2010). Equivalence of Translations in International Reading Literacy Studies.
Scandinavian Journal of Educational ResearchVol. 54, No. 1.
Dündar, S. (2010). Eğitimde Fırsatların Eşitliği ve Postmoderndeki Dönüşümü: Türkiye Örneği.

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir